Kilka słów o historii młodzieżowych rad w Polsce...
Wraz z odrodzeniem się polskiego samorządu terytorialnego w 1990 roku,
po raz pierwszy w Polsce narodziła się także idea powoływania w gminach
młodzieżowych rad gmin. Pierwsza Młodzieżowa Rada powstała 19 września
1990 roku w Częstochowie z inicjatywy Tadeusza Wrony - ówczesnego
prezydenta Miasta. Wówczas stawiał on sobie za cel wytworzenie łączności
pomiędzy radnymi, a młodzieżą. Ponadto chciał wdrożyć młodych ludzi
w struktury samorządowe oraz wyłonić liderów młodzieżowych, aby dać
im szersze pole działania. Rada w Częstochowie była zakładana z myślą
o tym, aby młodzież uczyła się odpowiedzialności oraz znała mechanizm
działania struktur samorządowych. W swoich działaniach mających na celu
powołanie młodzieżowej rady, Prezydent Częstochowy kierował się także
doświadczeniami francuskich miast, gdzie takie rady działają już od wielu
lat. Kiedy powstała Młodzieżowa Rada w Częstochowie, jej inicjator
nie spodziewał się chyba tego, że ten pomysł tak szybko trafi na podatny
grunt. Dziś funkcjonuje około dwustu (orientacyjne dane OFMSL)
młodzieżowych rad gmin i powiatów, a z każdym miesiącem przybywa
kolejnych.
Nareszcie legalnie!
Pozycję młodzieżowych rad w Polsce wzmocniła w 2001 roku nowelizacja ustawy
o samorządzie gminnym, która umożliwiła na podstawie art. 5b ustawy
o samorządzie gminnym powoływanie młodzieżowych rad gmin. W artykule
tym czytamy, że rada gminy na wniosek zainteresowanych środowisk może
wyrazić zgodę na powołanie młodzieżowej rady gminy o charakterze
konsultacyjnym. Rada gminy powołując młodzieżową radę nadaje jej
statut określający zasady jej wyboru oraz zasady funkcjonowania.
Jednak nie wszystko jest takie łatwe...
Istniejący obecnie w ustawie samorządowej zapis jest bardzo lakoniczny
i wyraża jedynie zgodę na powstawanie gminnej reprezentacji młodzieży
i określa jej charakter. Nie wspomina on nic na temat zasad funkcjonowania
młodzieżowej rady, pozostawiając to w kompetencjach rady gminy.
W konsekwencji doprowadziło to do sytuacji, w której władzom gminy
brakuje wiedzy na temat sprawdzonych mechanizmów działania młodzieżowej
rady, a sama młodzież traktuje radę często jako uproszczoną formę
stowarzyszenia, która ma uprzywilejowaną sytuację finansową. Takie
potraktowanie młodzieżowej rady jest bardzo często wygodne dla
samorządowców, bo młodzież nie przywiązuje uwagi do możliwości
opiniowania decyzji władz lokalnych, a zajmuje się organizacją
imprez kulturalnych, sportowych, które nie zawsze są potrzebne
w danym środowisku lokalnym, a ich podstawowym celem jest
wypromowanie młodzieżowej rady. Kiedy ponadto przyjrzymy się statutom
młodzieżowych rad, okazuje się, że każda młodzieżowa rada stawia sobie
co innego za cel. Niektóre stawiają sobie za cel promowanie idei
integracji europejskiej czy organizowanie imprez kulturalnych.
Po co standardy?
Kiedy Federacja powstała i zaczęła wspierać samorządy, okazało się,
że jest to trudne bez podjęcia próby wypełnienia treścią pojęcia
młodzieżowa rada gminy / powiatu. Oprócz tego w pracy młodzieżowych
rad bardzo często pojawiają się podobne problemy. Nierzadko okazuje
się, że mogą one skutecznie zablokować pracę rady, bowiem młodym
ludziom brak wiedzy i doświadczenia jak się im przeciwstawić.
Proponowane przez Federację standardy z jednej strony mają za
zadanie wskazanie dróg pozwalających na uniknięcie wielu sytuacji
problemowych, z drugiej zaś pokazują sposoby wyjścia z trudnych
etapów działalności rady. Jednocześnie zapisane w nich zasady
pozwalają młodym radnym uniknąć wielu błędów i pomyłek w codziennej
pracy. Standardy kładą też szczególny nacisk na silne ugruntowanie
animacyjnego i konsultacyjnego charakteru młodzieżowych samorządów.
Mamy nadzieję, że Standardy przyjęte przez Zgromadzenie Ogólne
Ogólnopolskiej Federacji Młodzieżowych Samorządów Lokalnych, będą
cennym przewodnikiem dla samych młodzieżowych rad oraz dorosłych,
którzy z nimi współpracują.
Aby zapoznać się ze "Standardami funkcjonowania młodzieżowych rad" zapraszamy
do pobrania pliku w formacie PDF.
W czym możemy pomóc?
Federacja dysponuje opracowanym wzorem statutu młodzieżowej rady
gminy, powiatu oraz projektami uchwał w sprawie powołania młodzieżowej
rady gminy, powiatu. Dokumenty te są zgodne z zatwierdzonymi przez Federację
standardami.
Ponadto Federacja służy pomocą w dostosowaniu powyższych dokumentów do
lokalnych warunków w poszczególnych samorządach. Warto się z nami skontaktować
przed powołaniem młodzieżowej rady, gdyż dysponujemy niezbędnym doświadczeniem
oraz posiadamy np. rozstrzygnięcia nadzorcze wojewodów czy wyroki Naczelnego
Sądu Administracyjnego w sprawie uchwał o powołaniu młodzieżowych rad.
Zapraszamy!
|
 |
Standardy - PDF (144 kb)
Standardy - ZIP (108 kb)
Wzór uchwały o powołaniu MRM - DOC (28 kb)
Wzór statutu MRM - DOC (193 kb)
Wtyczkę Adobe Acrobat Reader można pobrać stąd
|